Wie was Joaquín Sorolla? De schilder achter de Carrer del Pintor Sorolla in Valencia

Het leven van Joaquín Sorolla, van Valencia naar Madrid

Volgens het Museo Sorolla werd hij op 27 februari 1863 in Valencia geboren in een familie van lakenhandelaars. Zijn ouders stierven aan een epidemie toen hij twee was, en hij en zijn zus kwamen in huis bij hun ooms en tantes van moederskant.

Hij leerde het vak in zijn eigen stad. Het Museu de Belles Arts de València vermeldt dat hij in 1876 begon aan de Escuelas de Artesanos en in 1878 naar de kunstacademie van San Carlos ging. In 1885 kreeg hij van de Diputación de Valencia een beurs om in Rome te studeren, en op 8 september 1888 trouwde hij in Valencia met Clotilde García del Castillo.

De Grand Prix op de Wereldtentoonstelling van Parijs in 1900 was volgens het Museo Sorolla de prijs die zijn internationale naam vestigde. Vanaf 1911 woonde hij in het huis dat hij in Madrid had laten bouwen, en in 1920 kon hij na een beroerte niet meer schilderen.

Hij stierf op 10 augustus 1923 in Cercedilla, bij Madrid. Zijn graf ligt op het Cementerio General de Valencia, waar het Museo Sorolla bij de honderdste sterfdag een bloemenhulde hield.

Foto: Joanbanjo, CC BY-SA 4.0

Waarom Valencia in 1900 een straat naar Sorolla noemde

Het Ajuntament de València schrijft dat de straat sinds 1900 zijn naam draagt en verbindt die met de Escuela de Artesanos, waar de jonge schilder zijn eerste lessen kreeg. Dat was het jaar waarin hij de Grand Prix in Parijs won.

Daarvoor had de straat een andere naam. Volgens de Sorolla-route van de Generalitat gaf de stad in 1900 een deel van de calle de las Barcas zijn naam, als eerbetoon aan zijn succes op tentoonstellingen. Geen van beide teksten citeert het oorspronkelijke gemeentebesluit, en wij hebben het niet gevonden, dus deze gids zegt niet wie de naam voorstelde.

Waar de Carrer del Pintor Sorolla in Valencia ligt

Het straatregister van het Ajuntament telt één straat met de naam van de schilder, de Carrer del Pintor Sorolla, van ongeveer 300 meter. Ze loopt door Sant Francesc, in het district Ciutat Vella, op een paar minuten lopen van de Plaça de l'Ajuntament.

Ook een treinstation draagt zijn naam: Adif, de staatsbeheerder van het spoornet, heeft in Valencia een station dat València Joaquín Sorolla heet.

Foto: Joanbanjo, CC BY-SA 3.0

Waar je het werk van Sorolla vandaag in Valencia ziet

Het Museu de Belles Arts de València bezit 54 werken van hem en toont er 46 in de Sala Sorolla, op de derde verdieping van het kloostergebouw, die het museum in juli 2023 presenteerde. De toegang is gratis, en het museum is open van dinsdag tot en met zondag van 10.00 tot 20.00 uur.

Zijn geboortehuis, de stedelijke musea met zijn schilderijen, het strand van El Cabanyal en zijn monument in El Grau liggen allemaal op onze Sorolla-route door Valencia, die ze te voet en met de tram in één dag verbindt.

Zijn huis en atelier staan in Madrid, niet in Valencia. Zijn weduwe, Clotilde García del Castillo, liet het in haar testament van 1925 na aan de Spaanse staat, en in 1932 ging het open als Museo Sorolla.

Foto: Bene Riobó, CC BY-SA 4.0

Waarom sommige straten in Valencia in 2017 een nieuwe naam kregen

Op 26 mei 2017 keurde de Junta de Gobierno Local van het Ajuntament een reeks nieuwe straatnamen goed, gepubliceerd in het DOGV, het officiële blad van de Generalitat, op 27 juni 2017. De campagnepagina van het Ajuntament spreekt van 51 straten, terwijl de lijst die het publiceert 52 paren van oude en nieuwe namen telt: een daarvan is de straat die al Amado Granell Mesado heette en Manuela Solís Claràs werd. De dossiers waren in 2016 geopend, en de meeste namen kwamen uit een rapport van de Aula d'Història i Memòria Democràtica van de Universitat de València.

De wettelijke basis was artikel 15 van de Spaanse wet op het historisch geheugen, Ley 52/2007, dat overheden vroeg namen en vermeldingen te verwijderen die de militaire opstand van 1936, de burgeroorlog of de repressie van de dictatuur verheerlijkten. Twee voorbeelden: de Avenida del Baró de Càrcer werd de Avinguda de l'Oest, en de Avenida General Urrutia werd de Avinguda Amado Granell Mesado.

Vier namen bleven, met een nieuwe toelichting: Plaza de América, Calle de Belchite, Plaza de Galicia en Avenida de Portugal. De eerste twaalf maanden stonden beide namen op de straatnaamborden. Ley 52/2007 is sindsdien ingetrokken door Ley 20/2022 de Memoria Democrática.

Een van die wijzigingen werd later teruggedraaid. Volgens de gemeentelijke notulen van de gewone zitting van 25 februari 2022 vocht een particulier de nieuwe naam van de Plaza Profesor López-Ibor, Plaza Grup Parpalló, met succes aan: het Juzgado de lo Contencioso-Administrativo nº 3 de València gaf de eiser gelijk (vonnis 135/2019 van 17 april 2019), en het TSJ van de Comunitat Valenciana verwierp het hoger beroep van de stad (vonnis 387 van 1 september 2021, verduidelijkt bij beschikking van 30 december 2021). De Junta de Gobierno Local liet daarna de naam Plaza Profesor López-Ibor terugzetten. Wij hebben de notulen gelezen, niet de vonnissen zelf.

Carrer del Pintor Sorolla komt niet voor in de besluiten van 2017, niet als geschrapte naam en niet als nieuwe naam.